![Wislawa Szymborska [Rozmiar: 18099 bajtów]](wislawa.jpg)
Wisława Szymborska
ur. 1923Pierwsza poetka i trzecia kobieta wśród laureatów literackiej Nagrody Nobla. Skromna, pełna dystansu i żartobliwej autoironii unika mówienia o sobie. Twierdzi, że wszystko powiedziała w swoich wierszach.
Do pisania zachęcał ją ojciec, który za dziecinne rymowanki płacił po 20 groszy od sztuki. Państwo Szymborscy - Anna i Wincenty - mieszkali wówczas w Kórniku, gdzie ojciec przyszłej poetki był zarządcą dóbr hrabiego Zamoyskiego. Swoim córkom - małej Ichnie, czyli Wisławie i starszej o sześć lat Nawojce poświęcił wiele troski i uwagi. Wspominając szczęśliwe dzieciństwo, poetka opisala siebie jako małą terrorystkę, zmuszającą wszystkich do czytania jej na głos m.in. powieści Verne'a. W czasach szkolnych obok książek jej wielką pasją stało się kino - wraz z koleżankami przebierała się w pożyczone rzeczy i chodziła na przeznaczone dla dorosłych filmy z Gretą Garbo i Marleną Dietrich.
W chwili wybuchu II wojny światowej Wisława miała siedemnaście lat. Maturę zdała w Krakowie na tajnych kompletach, a w 1943 roku podjęła pracę na kolei jako urzędniczka, by uchronić się przed wywózką na roboty. W czasie okupacji pisała opowiadania i piosenki. Pierwszy wiersz opublikowała w 1945 w Walce - dodatku do nowego, krakowskiego dziennika. Nie był to debiut błyskotliwy. Redaktor naczelny dodatku, późniejszy mąż poetki, Adam Włodek wspominał, że wiersze były słabe i strasznie długie dlatego do druku dopuścił tylko jeden z nich - po skróceniu go dokładnie o połowę. Pod koniec lat 40. Szymborska próbowała wydać pierwszy tomik poetycki, ale odrzucono go, gdyż nie spełniał wymagań socrealizmu. Być może to przykre doświadczenie skłoniło ją do napisania wierszy w tej obowiązującej w latach stalinowskich poetyce. W swoim pierwszym tomiku (1952) zamieściła takie utwory, jak: Lenin, Na powitanie budowy socjalistycznego miasta, Robotnik nasz mówi o imperialistach.
Naprawdę zadebiutowała dopiero po "odwilży" w 1956 roku zbiorem Wołanie do Yeti. Od tego czasu nigdy już nie uległa naciskowi polityki i aż do momentu otrzymania Nagrody Nobla unikała życia publicznego, obracając się w kręgu bliskich przyjaciół, którzy chętnie ją odwiedzali w miniaturowym mieszkanku na dziesiątym piętrze zwykłego wieżowca. Dopiero w latach 80. dorobiła się dwóch pokoi z kuchnią, a w 1996 przeprowadziła się do trzypokojowego mieszkania o wyższym standardzie.
KALENDARIUM
2 lipca 1923 - w Bninie koło Kórnika urodziła się Wisława Szymborska
1926 - przeprowadzka do Torunia
1931 - przeprowadzka do Krakowa, gdzie poetka mieszka do dziś
1936 - śmierć ojca, Wincentego Szymborskiego; początek nauki w Gimnazjum Urszulanek
1945 - debiut w prasie
1945-1948 - studia na filologii polskiej i socjologii (Uniwersytet Jagielloński)
1952 - pierwszy tomik poezji Dlatego żyjemy
1953 - współpraca z Życiem Literackim, gdzie drukowała mini eseje i recenzje zatytułowane Lektury nadobowiązkowe (w latach 90. kontynuowane na łamach Gazety Wyborczej)
1954 - Pytania zadane sobie
1957 - Wołanie do Yeti, wyjazd do Paryża na stypendium Ministerstwa Kultury i Sztuki
1962 - Sól
1967 - Sto pociech
1972 - Wszelki wypadek
1976 - Wielka liczba
1986 - Ludzie na moście
1991 - niemiecka Nagroda Literacka im. Goethego
1993 - Koniec i początek
1995 - Nagroda im. Herdera; przyznanie tytułu doktora honoris causa przez Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu
1996 - Nagroda Nobla; nagroda polskiego PEN-clubu